Συντακτική Ομάδα Kidsproject.gr

21 Dec, 2020

Χειμερινό Ηλιοστάσιο: Η Επίσημη Έναρξη του Χειμώνα (21 Δεκεμβρίου)

Με αφορμή το χειμερινό ηλιοστάσιο, το Κέντρο Επισκεπτών Θησείου μας προσκαλεί σε μια μαγική διαδικτυακή βραδιά στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών!
Σήμερα, Δευτέρα 21 Δεκεμβρίου 2020, θα έχουμε την ευκαιρία να απολαύσουμε τη μεγαλύτερη νύχτα του χρόνου από το ιστορικό τηλεσκόπιο Δωρίδη, στον λόφο της Πνύκας.
Η βραδιά θα ξεκινήσει με παρατήρηση της Σελήνης και θα συνεχίσει με παρατήρηση της εντυπωσιακής συνόδου των πλανητών Δία και Κρόνου στον νοτιοανατολικό ορίζοντα.
Θα ακολουθήσει ομιλία - συζήτηση για την αστρονομική ερμηνεία του "αστέρα των Χριστουγέννων" και την πιθανή σύνδεση του με την σύνοδο πλανητών.
Οι αστρονόμοι του Κέντρου Επισκεπτών Θησείου, Φιόρη - Αναστασία Μεταλληνού, Δημήτριος Τσιμπίδας
και Αχιλλέας Στράντζαλης, μας περιμένουν με χαρά να παρατηρήσουμε τον χειμερινό ουρανό (καιρού επιτρέποντος) 

Παρακολουθήστε στο κανάλι του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών όλο το βίντεο της ζωντανής μετάδοσης: https://youtu.be/pa0aMicDoTw 



Θα θέλατε να μάθουμε μερικές χρήσιμες πληροφορίες και ιστορικά στοιχεία γα το χειμερινό ηλιοστάσιο; Ακολουθούν ένα άρθρο από τη σελίδα "sansimera.gr" και ένα κατατοπιστικό βίντεο!

Τι είναι το Χειμερινό Ηλιοστάσιο;
Το Χειμερινό Ηλιοστάσιο (Winter Solstice στα αγγλικά) είναι όρος της αστρονομίας που χρησιμοποιείται για να χαρακτηρίσει μια συγκεκριμένη στιγμή του έτους, όταν ο ήλιος βρίσκεται στη μεγαλύτερη δυνατή απόσταση νοτίως του ισημερινού. Ο ίδιος όρος χρησιμοποιείται και για να χαρακτηρίσει το αντίστοιχο σημείο από τη μεγαλύτερη δυνατή απόκλιση της εκλειπτικής (εκλειπτική= ο μεγάλος κύκλος που γράφει η Γη κατά την περιφορα της γύρω από τον Ήλιο) από τον ουράνιο ισημερινό.
Το χειμερινό ηλιοστάσιο συμβαίνει κάθε χρόνο στο Βόρειο Ημισφαίριο της Γης στις 21 ή 22 Δεκεμβρίου (21 Δεκεμβρίου 2020), οπότε παρατηρείται η μικρότερη ημέρα του χρόνου και ορίζεται ως η επίσημη έναρξη του χειμώνα. Αντίστροφα, στο Νότιο Ημισφαίριο παρατηρείται η μεγαλύτερη ημέρα του χρόνου και ορίζεται ως η επίσημη έναρξη του καλοκαιριού.
Λαογραφία
  • Οι Ρωμαίοι στις 25 Δεκεμβρίου γιόρταζαν τα Βρουμάλια (Brumalia < bruma = η τροπή του Ηλίου), που ήταν αφιερωμένα στη μικρότερη ημέρα του χρόνου και στα γενέθλια του Μίθρα, του ανίκητου Ήλιου (Dies Natalis Solis Invicti), που είχε καθιερωθεί επί αυτοκράτορα Αυρηλιανού το 275. Νωρίτερα, οι Ρωμαίοι γιόρταζαν τα Σατουρνάλια (17-23 Δεκεμβρίου), όπου επικρατούσε κλίμα γενικής ευφορίας και ανταλλάσσονταν δώρα. Και οι δύο αυτές γιορτές είχαν αναφορές στα αρχαιοελληνικά Κρόνια. Στα βυζαντινά χρόνια τα Βρουμάλια διαρκούσαν από τις 24 Δεκεμβρίου έως τις 17 Ιανουαρίου. Τις ημέρες αυτές οι αυτοκράτορες προσέφεραν δώρα στους συγγενείς τους φίλους και στο προσωπικό των ανακτόρων. Η Σύνοδος της Ρώμης το 743 κατάργησε τις γιορτές, θεωρώντας τες ειδωλολατρικές. Οι Χριστιανοί ήδη από τον έκτο αιώνα γιόρταζαν στις 25 Δεκεμβρίου αντί του Μίθρα τον «Ήλιο της Δικαιοσύνης» Ιησού Χριστό και τη γέννησή του.
  • Οι αγγλοσαξωνικοί λαοί τιμούσαν τo χειμερινό ηλιοστάσιο με παγανιστικές ηλιολατρικές γιορτές, όπως το άναμμα φωτιάς (Yule Log), για να χαιρετίσουν την επάνοδο του ήλιου στο βόρειο ημισφαίριο.
  • Ένα ενδιαφέρον εθιμικό δρώμενο του χειμερινού ηλιοστασίου τηρείται μέχρι σήμερα στο Σάλτσμπουργκ της Αυστρίας. Οι συμμετέχοντες χωρίζονται σε δύο ομάδες, στους Καθαρούς και τους Ακάθαρτους. Οι Καθαροί, ντυμένοι με την τοπική ενδυμασία -σκουροπράσινο σακάκι και μαύρο δερμάτινο παντελόνι- φορούν στο κεφάλι ένα είδος ψεύτικης κόμμωσης σε διάφορα σχήματα, που πολλές φορές φτάνει σε ύψος τα τρία μέτρα και σε βάρος τα είκοσι πέντε κιλά! Οι Ακάθαρτοι φορούν προβιές και στα πρόσωπά έχουν άγριες μάσκες. Η γιορτή αυτή, κατά την παράδοση, έλκει την καταγωγή της από τη λατρεία της τευτονικής θεάς της γονιμότητας Πέρτχα ή Πέρχθα.
  • Στην Κίνα γιορτάζουν την μικρότερη μέρα του χρόνου με οικογενειακές συγκεντρώσεις και μνημόσυνα στους προγόνους (Dongzhi). Το πιάτο που κυριαρχεί είναι το τανγκγιάν ένα είδος κεφτέ από ρύζι.
  • Στο Ιράν γιορτάζουν την μεγαλύτερη και πιο σκοτεινή νύχτα του χρόνου με οικογενειακές συνάξεις και συγκεντρώσεις σε φιλικά σπίτια, όπου κυριαρχεί το φαγητό, το ποτό και η απαγγελία ποίησης (Shab-e Yalda). Το έθιμο με ζωροαστρική προέλευση, γιορτάζεται επίσης από την Ιρανική διασπορά. Τα φρούτα που έχουν την τιμητική τους στο γιορτινό τραπέζι είναι το ρόδι και το καρπούζι, που συμβολίζουν την επερχόμενη αυγή μετά την μακριά σκοτεινή νύχτα και την απαρχή μιας νέας ζωής.
  • Παλαιότερα στην Ελλάδα συνηθιζόταν την ημέρα του χειμερινού ηλιοστασίου να τοποθετείται στο αναμμένο τζάκι ένα αρκετά μεγάλο ξύλο, που ονομαζόταν μαμμή ή μπάμπω.

Πηγή: https://www.sansimera.gr/articles/863

© SanSimera.gr


Στο βίντεο που ακολουθεί μπορείτε να κατανοήσετε καλύτερα τους όρους ηλιοστάσιο και ισημερία, την καθημερινή μετάβαση από την ημέρα στη νύχτα, καθώς και την εναλλαγή μεταξύ των τεσσάρων εποχών.

Ακολουθήστε μας

@ 2020 KIDSPROJECT. All rights reserved. Όροι και προϋποθέσεις.